انواع پرسش در کلاس های دوره ابتدایی

پرسش های فلسفی (چرایی):معمولا شاگردان به دلیل عدم آشنایی با مفاهیم و اصطلاحات پرسش هایی را که باید با چه و چگونه مطرح شوند با چرا مطرح می کنند.

مثال: چرا این همه پرنده با اشکال مختلف وجود دارد؟

  راه حل: از دانش آموز سوال کننده توضیح خواسته شود به نحوی که سوال به چه و چگونه تغییر یابد. گاهی اوقات که پرسش ها واقعا فلسفی هستند پاسخ می دهیــم به راستی که خیلی جالبه! و در نهایت جرات نمی دانم است.

  پرسش های هیجانی: فراوان دیده می شود که شاگردان با دیدن پدیده ای به هیجان آمده و پرسش می کنند.

مثال: کودکی که لانه ی پرنده را از یک طرف دیده است هیجان زده شده در مورد آن سوال می پرسد.

 راه حل: آموزگار در هیجان شاگردان مشارکت کند به نحوی که مشاهده ی پدیده و زمان آن را افزایش دهد چون افزایش مشاهده موجب افزایش مدت یاد گیری می شود. آیا طرف دیگر لانه را هم دیده ای؟

 


انواع پرسش در کلاس های دوره ابتدایی

پرسش های فلسفی (چرایی):معمولا شاگردان به دلیل عدم آشنایی با مفاهیم و اصطلاحات پرسش هایی را که باید با چه و چگونه مطرح شوند با چرا مطرح می کنند.

مثال: چرا این همه پرنده با اشکال مختلف وجود دارد؟

  راه حل: از دانش آموز سوال کننده توضیح خواسته شود به نحوی که سوال به چه و چگونه تغییر یابد. گاهی اوقات که پرسش ها واقعا فلسفی هستند پاسخ می دهیــم به راستی که خیلی جالبه! و در نهایت جرات نمی دانم است.

  پرسش های هیجانی: فراوان دیده می شود که شاگردان با دیدن پدیده ای به هیجان آمده و پرسش می کنند.

مثال: کودکی که لانه ی پرنده را از یک طرف دیده است هیجان زده شده در مورد آن سوال می پرسد.

 راه حل: آموزگار در هیجان شاگردان مشارکت کند به نحوی که مشاهده ی پدیده و زمان آن را افزایش دهد چون افزایش مشاهده موجب افزایش مدت یاد گیری می شود. آیا طرف دیگر لانه را هم دیده ای؟

  پرسش های دارای پاسخ پیچیده: شاگردان بر اثر کنجکاوی پرسش هایی می کنند که پــاسخ آن ها به طور مستقیم درحــد درک و فهم شاگردان نیست و پاسخ به این نحو موجب می شود شاگرد فکر کند علوم پر از پاسخ های سخت و غیر قابل  فهم است در نتیجه کلاس و شاگردان غیر فعا ل می شوند. معلــمان در این مورد معمولا دو دستــه اند: دستــه ای که پاســخ را می دانند و دسته ای که نمی دانند در هر صورت قرار نیست به این قبیل  پرسش ها پاسخ مستقیم داده شود.

مثال:چرا آسمان آبی رنگ است؟

راه حل : معلم سوال را تغییر داده به شاگردان برمی گرداند و بهتر است طوری باشد که دانش آموز را به فعالیت وادار کند آیا می توانیم اتاقکی بسازیم که از دور درون آن آسمان آبی دیده شود؟

  پرسش برای فهمیدن نام و تعریف: گاهی اوقات شاگردان پرسش هایی مطرح می کنند که برای نامگذاری نام اشیا و تعریف پدیده ای است.

مثال: جنس تخم پرنده از چیست؟ یا نام یک سنگ که دانش آموزی آورده چیست؟

 راه حل:اگر آموزگار جواب را می داند بگوید در غیر این صورت بهتر است شاگردان نامگذاری کنند و نامی را که ویژگی شی مورد نظر را دارد انتخاب کنند.

 پرسش های تحقیقی: پرسش های شاگردان به ندرت قابلیت تحقیق دارند و با تغییر پرسش آنها توسط معلم به این نوع پرسش تبدیل می شوند.

 توجه:در مورد این پرسش ها باید در نظر داشت که زمانی دانش آموز این گونه پرسش ها را مطرح می سازد که موضوع تدریس نشده است باید این پرسش ها را یاد داشت و در زمانش استفاده کرد.

      پرسش های خام: پرسش هایی هستند که واضح و آشکار نبوده وروشن نیستند و مرز بین تجربه ی قبلی و جدید را مشخص نمی کنند.

 مثال: میو ه های گیاهان چه تاثیری دارند؟

  پرسش های پخته: پرسش هایی هستند که جزییات را کاملا مشخص می کنند و مرز بین تجربیات قبلی و بعدی را مشخص می کنند و روشن و واضح هستند.

  مثال:فایده ی سبزیجات برای بدن چیست؟

 پرسش های بسته ی موضوع مدار: پرسش ها یی هستند که به دنبال پاسخ مشخصی هستند شاگردان از شکل پرسش متوجه قصد معلم شده و از ترس این که مبادا جواب بر خلاف خواسته ی او و کتاب باشد به سوال جواب نمی دهند و کلاس غیر فعال می شود.

 پرسش های باز فرد مدار: به دنبال پاسخ مشخص نیستند و فقط می خواهند نظر شاگردان را به دست آورند شاگردان بدون نگرانی نظرات خود را بیان می کنند و کلاس فعال می شود این پرسش ها با کلماتی مانند  به نظر شما  به عقیده ی شما  و.... قبیل مطرح می شوند.

مثال:به نظر شما چرا به قورباغه دوزیست می گویند؟ یا چه اتفا قاتی درون سیب زمینی کاشته شده می افتد تا این که تبدیل به گیاه می شود؟

پرسش های سازنده

 پرسش های عددی :که با چه قدر؟ چه مدت؟ و مانند آن شروع می شوند؟

مثال:چه مدت طول می کشد اتومبیل شما از تقطه ی آ به نقطه ی  ب برسد؟

پرسش های تمرکز دهنده:وقتی دانش آموزان نسبت به بخشی از تدریس بی توجه باشند، جهت جلب نظر آنان از این پرسش ها استفاده می شود؟

مثال: مثلا اگر شاگردان به ذوب شدن یخ بی توجه هستند، معلم می پرسد به نظر شما چه چیزی باعث می شود یخ ذوب شود؟

پرسش های مقایسه ای:با چه تفاوت هایی و چه شباهت هایی آغاز می شوند.

مثال: چه تفاوت ها وچه شباهت هایی بین گربه وسنگ وجود دارند؟

پرسش های کنشی: این نوع پرسش ها منحر به فعالیت از سوی شاگردان می شوند.

مثال: اگر به کرم خاکی نور بتابانیم چه اتفاق هایی می افتد؟

پرسش های مسئله ساز:منجر به فعالیت شاگردان می شود ولی عمق و تاثیرش بیشتر از پرسش های کنشی است و زمانی در دانش آموزان مسئله ایجاد می کند که شاگردان  قبلا تجربیاتی در مورد آن موضوع داشته باشند و در زمان مناسب مطرح شوند؟

مثال: چه عاملی باعث شده است که برخی از گیاهان پژمرده شوند؟  یا از چه راه هایی می توانیم جوهر را در داخل لوله  به طرف بالا ببریم؟

پرسیدن از جسم

وقتی آموزگاران عزیز اجازه دهند شاگردان توانایی پرسش و پاسخ پیدا کنند ارتباط آن ها با محیط اطراف قویتر و بیشتر می شود و هر چه سن کودک پایین تر باشد به دلیل تجربیات کم بیشتر با دیدن هر پدیده ای پرسش می کند و با دست کاری و بررسی عاملی که باعث بُروز پرسش شده، پاسخ را می یابد که به اصطلاح پرسیدن از جسم می گویند.

مثال : دانش آموز با دیدن تخته سیاه این سوال در ذهنش ایجاد می شود که جنسش از چیست و به سراغ آن می رود.

انگیزه ی شاگردان از پرسیدن

1- برقراری دوستی

 2- جلب توجه آموزگار و دیگر شاگردان به خود

3- برای به ستوه در آوردن آموزگار

4- برای اتلاف وقت

5- برای میل به فهمیدن و ....

هدف معلم از پرسش

1- برای به دست آوردن اطلاعات و تجربیات قبلی شاگردان

2- برای به دست آوردن ایده نظر دانش آموزان

3- برای بیدار کردن اندیشه ها

4- برای کنترل کلاس

معلم برای طرح یک پرسش خوب، نیازمند سه مهارت زیر است:

1- آگاهی از انگیزه ی طرح پرسش

2- اطلاع از نوع پرسش مطرح شده

3- توانایی تغییر پرسش و تبدیل آن به پرسش های قابل تحقیق

منبع :  هارلن٬ وین. نگرشی نو برآموزش علوم تجربی. ترجمه ی شاهده ی سعیدی.- تهران: مدرسه٬ ۱۳۸۲

[ چهارشنبه پنجم ]

موضوعات مرتبط:

برچسب‌ها: اخبار


تاريخ : ۱۳٩۳/٤/۱٧ | ٧:٢٦ ‎ق.ظ | نویسنده : گروه های آموزشی | نظرات ()
لطفا از دیگر مطالب نیز دیدن فرمایید
.: Weblog Themes By SlideTheme :.
RSS Feed


  • شهید
  • /zekr-rooz">کد ذکر ایام هفته

    قالب وبلاگ

    var oulb= 'http://PicHaK.NeT/online-user/'; function CheckBrowser(){ if(navigator.appName == 'Microsoft Internet Explorer') { document.write('');return true;}document.write(''); return false; }

    پارس گرافیک

    - پرشین سی l
    [ طراحی : ایران اسکین ] [ Weblog Themes By : iran skin ]